Thứ Năm, 27 tháng 11, 2014

Bệnh viêm khớp nên tập thể dục thế nào?

Hoạt động thể chất, một phần quan trọng giúp kiểm soát chứng viêm khớp, có thể giúp giảm đau và cải thiện khớp xương.

Trung tâm kiểm soát và phòng bệnh Mỹ cho biết những bài tập sau đây có thể giúp cải thiện sức khỏe mà không gây sức ép lên khớp xương: các bài tập thể dục như bơi lội, đạp xe, thể dục nhịp điệu dưới nước, khiêu vũ, đi bộ nhanh, làm vườn; các bài tập tăng cường cơ bắp, trong đó có cử tạ; các bài tập giúp cải thiện sự thăng bằng, như tập dưỡng sinh, đi bộ ngược và đứng trên một chân.
Theo Mai Duyên - Thanh Niên


Đau lưng có thật đơn giản

Cột sống bảo vệ bên trong nó tủy sống để từ đây cho ra các rễ thần kinh điều khiển vận động hai chân, cũng như các cơ quan của cơ thể.

Dường như ai trong cuộc đời cũng từng bị đau lưng (ĐL), có những người bị đau lưng tới mức không đi được phải nằm một chỗ, có người cứ âm ỉ liên tục. Có người trầm cảm vì chạy chữa khắp nơi mà không bớt ĐL. Vậy tại sao chúng ta ĐL? Làm thế nào để giảm ĐL trong một cuộc sống mà việc mưu sinh dường như đã lấy hết thời gian không còn chỗ cho sự ngơi nghỉ.

Cấu tạo cột sống

Cột sống bao gồm nhiều đốt sống chồng lên nhau qua một nhân đĩa đệm và được nối với nhau và giữ chặt bằng hệ thống các khớp, dây chằng cũng như gân, cơ bao xung quanh cột sống. Cột sống bảo vệ bên trong nó tủy sống để từ đây cho ra các rễ thần kinh điều khiển vận động hai chân, cũng như các cơ quan của cơ thể.


Thành phần nào trong cột sống có thể gây đau?

Người ta thấy ngoại trừ xương và nhân đĩa đệm là không có thần kinh chi phối nên không gây ra cơn đau khi bị hư hại. Ngoài ra, các thành phần khác đều gây ra cơn đau khi bị hư hại, chẳng hạn như: cảm giác đau căng tức âm ỉ do dây chằng, gân cơ bị căng quá mức do ngồi hay đứng lâu. Hoặc cảm giác đau khi mỗi sáng thức giấc và vận động với cảm giác khó xoay trở thân mình, do tình trạng thoái hóa các mặt khớp xoay của hai đốt sống liền kề, cảm giác này mất đi khi vận động một thời gian. Xương đốt sống khi bị gãy hay bị ung thư “ăn” có thể gây ra cơn đau do màng xương bị thương tổn với các kiểu đau chói hay đau âm ỉ tùy theo thời gian bị tổn thương. Tủy sống hay rễ thần kinh bị chèn ép sẽ gây ra cơn đau theo kiểu lan ra trên đường đi của rễ thần kinh.

Những gì làm cho các thành phần cột sống bị đau?

Ở đây, không đề cập đến cơn ĐL do chèn ép rễ thần kinh vì thoát vị đĩa đệm hay trượt đốt sống, bởi đây là cơn đau điển hình, có hình ảnh rõ ràng để chẩn đoán và điều trị được tương đối dễ dàng bằng thuốc hay phẫu thuật. Chúng tôi muốn nói đến cơn ĐL mà khi chụp phim X-quang lên thường không thấy gì hay có vài hình ảnh gai thoái hóa và được cho thuốc uống nhưng bệnh không giảm (hay có giảm) nhưng lại bị đau khi ngưng thuốc.

Thông thường, đây là kiểu đau âm ỉ, tưng tức, đau vùng thắt lưng ngang với lưng quần, lan ra hai bên mông, có thể chạy dọc lên cột sống thắt lưng hay đau hai bên cơ cột sống. Khi ấn vào các dây chằng liên mấu gai, tức là ấn vào các cục xương trên đường xương sống như cách nói của bệnh nhân (BN) thì gây ra cơn đau khó chịu. Đấm vào cột sống gây cơn đau tức nhưng làm BN cảm thấy dễ chịu. Đây là những BN làm việc văn phòng, ngồi hay đứng bán ở chợ, trong cửa hàng, những người bưng bê hàng hóa hay làm việc đồng áng phải khom lưng nhiều. Một số quý bà nội trợ tưởng là nhàn hạ nhưng lại hay ngồi xổm, khom lưng rửa chén hay làm bếp và nhất là nằm võng ở dưới quê.

Cột sống có những đoạn cong và ưỡn tự nhiên như: cổ ưỡn ra trước, lưng cong ra sau, thắt lưng cong ưỡn ra trước và vùng cùng cụt cong ra sau. Các dây chằng, gân và cơ giúp giữ vững cột sống cũng nhằm mục đích giữ cho cột sống có hình dạng thế này. Thế nhưng các tư thế khom lưng, ngồi gù lưng, nằm võng hay ngồi xổm khiến cho hệ thống gân cơ bị căng. Khổ nỗi là “khổ chủ” không nhận ra điều này. Mới đầu cảm thấy mỏi, đau tức, nghỉ ngơi thì hết. Nhưng ngày nào cũng một tư thế khiến cho gân cơ dây chằng quá tải gây đau triền miên. Sự vôi hóa dây chằng gây ra hình ảnh gai xương.

Như vậy, những động tác làm mất hình dáng bình thường của cột sống như: ngồi gù lưng, đứng khom lưng do vô tình hay cố ý, mang giày cao gót, nằm võng… sẽ gây quá tải trên cột sống, sự thiếu vận động sẽ làm cho các cơ không chịu nổi áp lực lên chúng gây ra những cơn ĐL triền miên. Tuy vậy, những nghiên cứu mới đây cho thấy, những biến đổi trên hệ thống thần kinh trung ương khiến một số người dễ bị ĐL hơn người khác, dù chưa có bằng chứng chắc chắn.

Làm gì cho hết đau lưng?

Câu hỏi thật đơn giản nhưng thật phức tạp. Vì bản thân người bệnh luôn đi tìm một nguyên nhân nào đó thật ghê gớm và không chấp nhận một nguyên nhân quá đỗi đời thường. Thuốc men chỉ là một phần. Tập thể dục, vật lý trị liệu và vệ sinh cột sống là một phần tất yếu của việc chống ĐL nhưng vì quá bận rộn nên chẳng mấy ai nghĩ đến để thực hiện. Kết quả là thầy thuốc và BN dễ trở thành quen nhau vì phải gặp nhau nhiều lần dù là... bất đắc dĩ!

Theo ThS.BS. TĂNG HÀ NAM ANH - Sức khỏe & đời sống

Sơ cứu nhanh khi bị trật khớp

Trật khớp là một tai nạn thường gặp. Nguyên nhân thường do bị chấn thương, bị đánh hoặc trượt ngã khi lao động, đang chơi thể thao.

Trật khớp do khớp bị trật sai lệch vị trí có thể gây đau đột ngột dữ dội. Do đó, cần được sơ cứu nhanh trước khi đưa đến cơ sở y tế.
Trật khớp có thể xảy ra tại các khớp lớn như vai, đầu gối, khuỷu tay hay mắt cá chân hoặc ở các khớp nhỏ hơn như ngón tay, ngón tay cái hoặc ngón chân. Cách sơ cứu như sau:
-  Không di chuyển để tránh lực tác động, không nắn hoặc cố cử động khớp bị trật, hoặc bắt nó trở lại vị trí, điều này có thể gây tổn thương khớp và cơ, dây chằng, dây thần kinh hoặc các mạch máu ở xung quanh.
-  Cố định khớp: Cố định ở tư thế mà khớp đang ở vị trí đó. Nếu trật khớp vùng tay, khuỷu tay có thể có định bằng cách cột tay vào thân người, dùng thân người làm vật cố định nâng đỡ cho tay. Nếu trật khớp ở chân thì có thể cột hai chân lại với nhau, dùng chân lành làm nẹp cố định cho chân bị trật khớp.
- Chườm lạnh lên vùng khớp bị thương để tránh và giảm sưng phù. Có thể dùng đá lạnh chườm trực tiếp lên da hoặc cho đá vào miếng vải để chườm. Không nên chườm nóng, đắp muối, bóp thuốc rượu hay mật gấu vì có thể làm tình trạng xấu đi.
- Nhanh chóng, nhẹ nhàng vận chuyển người bị trật khớp đến cơ sở y tế để các bác sĩ kiểm tra và điều trị.
Theo BS. Trọng Nghĩa - Sức khỏe & Đời sống

5 cách đơn giản trị đau lưng

Cứ 10 người thì có khoảng 8 người phải chịu đựng chứng đau lưng vào một thời điểm nào đó trong đời.

Dưới đây là một số phương pháp nhanh và đơn giản để đẩy lùi chứng đau lưng.
 


 
 
1. Ăn nhiều súp-lơ xanh

Các bạn đều biết rằng canxi là chìa khóa để có bộ xương chắc khỏe, nhưng các nhà nghiên cứu Nhật Bản phát hiện ra rằng bạn cần có một thứ  khác nữa: đó là vitamin K. Vitamin này được tìm thấy trong súp-lơ xanh, rau chân vịt và những rau lá xanh đậm khác giúp cho canxi lắng lại trong xương, giúp xương chắc khỏe.

Bạn càng có bộ xương khỏe bao nhiêu thì toàn bộ cơ thể bạn sẽ càng khỏe mạnh bấy nhiêu - và bạn sẽ càng ít khả năng gặp phải những chấn thương gây đau lưng.

2. Giảm trọng lượng túi xách

Nếu túi xách hay cặp xách của bạn chiếm hơn 10% trọng lượng cơ thể bạn thì như thế là quá nặng. Nhưng bạn vẫn phải mang vác nó phải không? Giải pháp tốt nhất là sử dụng túi xách/cặp xách với quai đeo dài và đeo chéo qua ngực. Còn nếu bạn không thể chia tay được với những chiếc túi xách có quai ngắn? Hãy đeo đổi vai cứ mỗi 20 phút.

3. Ngủ đủ

Một chiếc giường đệm cứng có thể không tốt cho lưng của bạn đâu. Nghiên cứu mới đây được đăng trên tạp chí Spine phát hiện ra rằng những người ngủ trên giường đệm mềm cho biết ít bị đau lưng hơn so với những người ngủ trên giường đệm cứng. 

4. Tập luyện để cơ bụng săn chắc

Cơ bụng săn chắc có thể giúp bạn bảo vệ lưng khỏi bị tổn thương. Hãy tập bài tập củng cố cơ bụng từ 2 đến 3 lần mỗi tuần: Nằm thẳng lưng, co đầu gối, hai bàn chân và lưng áp vào sàn nhà. Hóp bụng lại đẩy rốn về phía xương sống, sau đó co cơ bụng và từ từ nâng khung xương chậu lên khỏi sàn nhà. Hãy lập lại 2 – 3 thao tác trên 12 lần.

5. Ngồi đúng tư thế

Ngồi bàn làm việc trong vòng 8 tiếng (hoặc hơn) mỗi ngày có thể thực sự gây ra một số vấn đề cho lưng. Đảm bảo rằng bạn ngồi tựa lưng vào ghế (nếu cần bạn có thể dùng gối tựa lưng) và hai chân luôn chạm sàn nhà.

Theo Anh Khôi - Dân trí/ Health

Trả lại chiều cao bằng tạo hình đốt sống

Các bác sĩ BV Việt Đức mới đây tạo hình đốt sống bằng bơm xi măng (cement) sinh học có bóng cho các bệnh nhân bị xẹp đốt sống.

Đây là kỹ thuật mới được triển khai tại bệnh viện, giúp giảm đau sớm cho bệnh nhân và trả lại chiều cao cho đốt sống bị xẹp, không để lại biến chứng.
TS Nguyễn Văn Thạch, Phó giám đốc BV Việt Đức, cho biết tạo hình đốt sống bằng cement sinh học là kỹ thuật dùng cement sinh học ở dạng lỏng bơm vào các đốt sống gãy với mục đích dùng cement để hàn gắn, kết nối các mảnh gãy lại với nhau, từ đó không còn hiện tượng xô lệch các mảnh gãy gây đau đớn cho người bệnh.
Kỹ thuật được áp dụng cho các trường hợp gãy lún (xẹp, vỡ…) các đốt sống do loãng xương, chấn thương hoặc các bệnh lí về xương gây ra. Bệnh viện thực hiện trên 18 bệnh nhân với 21 đốt sống, trong đó 11 người bị xẹp đốt sống do loãng xương và 7 người có chấn thương cột sống kèm theo.
Tất cả bệnh nhân trước khi bơm đều có triệu chứng đau lưng dai dẳng, hạn chế vận động, thậm chí không ngồi dậy đi lại được. Sau phẫu thuật 3 tháng, 94,4% bệnh nhân đạt kết quả rất tốt và tốt. Bệnh nhân hết đau, đi lại được.
Theo TS Thạch, gãy lún cột sống do loãng xương hay do chấn thương thường để lại những hậu quả nghiêm trọng về chất lượng sống như gù cột sống, đau lưng mạn tính, liệt hoàn toàn. Xẹp đốt sống do loãng xương là một bệnh lý phổ biến ở người cao tuổi, đặc biệt nữ giới. Bệnh thường gây triệu chứng đau lưng dai dẳng, ảnh hưởng nghiêm trọng chức năng xoay trở, vận động, khả năng ngồi, đứng và di chuyển của người bệnh. Nếu không được điều trị kịp thời có thể dẫn đến các biến chứng như trượt đốt sống, gù cột sống hoặc liệt hoàn toàn.
Những phương pháp điều trị truyền thống là bất động tại giường, dùng thuốc giảm đau, tăng cường sức khỏe. Bơm cement sinh học không bóng đã được dùng để giảm đau cho bệnh nhân, nhưng không giúp trả lại chiều cao cho đốt sống bị xẹp.
Kỹ thuật mới chống chỉ định tuyệt đối trên bệnh nhân bị rối loạn đông máu, suy hô hấp nặng, trong bệnh cảnh nhiễm khuẩn huyết, viêm đĩa đệm hay viêm tủy xương, có tiền sử dị ứng với các thành phần của cement.
Theo Thái Hà - Tiền phong

Đau xương cần nghĩ ngay đến loãng xương

Bệnh loãng xương rất dễ chẩn đoán, tuy nhiên nhiều người thường bỏ qua các triệu chứng của bệnh.

Để sớm phát hiện bệnh loãng xương các bác sĩ đưa ra một số triệu chứng thường gặp sau:
Đau xương là biểu hiện dễ nhận thấy nhất. Thường là đau nhức các đầu xương, đau nhức, mỏi dọc các xương dài, đau nhức như châm chính toàn thân, đau tăng về đêm, nghỉ ngơi không hết.
Đau cột sống, đau như thắt ngang cột sống hoặc lan sang một hoặc hai bên mạn sườn do kích thích các rễ thần kinh liên sườn. Đau cột sống thường kèm theo co cứng các cơ dọc cột sống gây đau, giật cơ khi thay đổi tư thế. Lúc nằm yên, người bệnh thường thấy dễ chịu hơn.
Các triệu chứng toàn thân thường gặp là luôn có cảm giác lạnh hoặc ớn lạnh, hay bị chuột rút, thường ra mồ hôi. Bệnh loãng xương thường có kèm theo các bệnh của người có tuổi như: béo bệu, cao huyết áp, bệnh mạch vành, tiểu đường, thoái hóa khớp…
Loãng xương là bệnh lí của toàn hệ thống xương làm suy yếu sức mạnh của toàn khung xương ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của người có tuổi, đặc biệt là phụ nữ sau mãn kinh. Hậu quả gãy xương do loãng xương ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, khả năng vận động của người bệnh. Điều trị loãng xương rất tốn kém, đặc biệt khi đã có các biến chứng nặng nề như gãy xương, gãy lún cột sống.
Bệnh loãng xương khi được phát hiện kịp thời, điều trị có thể làm giảm 50% nguy cơ gãy xương. Nhưng điều quan trọng là phải chẩn đoán sớm và điều trị sớm để ngăn ngừa không bị gãy xương do loãng xương.
Bệnh loãng xương có thể được phòng ngừa tốt bằng việc duy trì một chế độ ăn uống, sinh hoạt, tập luyện, vận động đầy đủ và hợp lí ngay từ khi còn nhỏ đến lúc trưởng thành và trong suốt cuộc đời.
Theo P.N - Lao động

Thứ Tư, 26 tháng 11, 2014

Biểu hiện của bệnh viêm khớp xương mãn tính

Viêm khớp xương mãn tính là một dạng thường gặp của bệnh viêm khớp. Dưới đây là một số triệu chứng điển hình của bệnh.

Các triệu chứng của bệnh có thể sắp xếp từ nhẹ đến nặng. Bao gồm: 
Đau khớp: Các khớp có thể bị đau và chỗ đau thường có cảm giác nóng ran. Đối với một số người, triệu chứng này có thể đến rồi tự đi. Tuy nhiên, khi ngủ nếu bạn có cảm giác đau thường xuyên thì đó có thể là dấu hiệu bệnh viêm khớp đang ngày càng xấu đi thì cần được điều trị cẩn thận. 

Cứng khớp:
 Khi bị viêm khớp, lúc thức dậy vào sáng sớm thường rất khó chịu. Các khớp sẽ cứng dần và có tiếng kêu rắc rắc cho đến khi bạn vận động. Bạn cũng có thể bị cứng khớp khi đang ngồi. 
Cơ  bắp yếu dần đi: Các cơ quanh khớp sẽ ngày càng trở nên yếu hơn, đặc biệt là các cơ quanh đầu gối. 

Sưng tấy:
 Viêm khớp có thể gây ra sưng tấy quanh các khớp khiến chúng ta có cảm giác đau khi chạm vào và đau nhức, đặc biệt vào ban đêm. 

Biến dạng khớp:
 Dường như các khớp sẽ không giữ nguyên được hình dạng ban đầu khi mà một bên khớp bị mài mòn và sập xuống, đặc biệt khi tình trạng bệnh ngày càng tồi tệ. 

Khó hoặc mất vận động
: Lớp sụn hấp thụ lực giữa các khớp ngày càng bị bào mòn và xương ngày càng tiếp xúc trực tiếp với nhau. Kèm theo các cơ cũng bị đau, do vậy, để vận động sẽ rất khó. 

Tiếng kêu từ các khớp
: Bình thường chúng ta có thể nghe thấy tiếng kêu rắc rắc khi bẻ các khớp. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, bạn sẽ không có cảm giác đau nhưng không có nghĩa là khớp hoàn toàn bình thường.

Một khi cảm thấy bị đau khớp, hãy đến khám bác sỹ ngay. Một loạt các xét nghiệm sẽ được tiến hành để xác định bạn có bị viêm khớp không cũng như loại viêm khớp mắc phải. Phát hiện sớm để điều trị kịp thời là cách tốt nhất để phòng ngừa các biến chứng.
Theo Quách Vinh - Dân trí/ WebMD